Στις αρχές του 20ού αιώνα, και συγκεκριμένα το 1926, στις Βρυξέλλες γεννήθηκε μια μικρή αλλά σημαντική ελληνική πρωτοβουλία. Η ίδρυση της «Αδελφότητος Ελληνίδων Κυριών Βρυξελλών» αποτέλεσε την πρώτη οργανωμένη προσπάθεια των Ελλήνων Ορθοδόξων να στηρίξουν πνευματικά και κοινωνικά την παρουσία τους στην καρδιά της Ευρώπης.
Εκείνη την εποχή, η ελληνική παροικία στις Βρυξέλλες ήταν περιορισμένη, αποτελούμενη από μερικές δεκάδες πιστούς. Οι πνευματικές τους ανάγκες καλύπτονταν από τον μοναδικό τότε Ορθόδοξο ιερέα στο Βέλγιο, ο οποίος διακονούσε από την ενορία του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στην Αμβέρσα.
Η πρώτη ενοριακή αρχή
Με την ενεργό δράση της Αδελφότητος, δημιουργήθηκε σταδιακά η ανάγκη για μόνιμο εκκλησιαστικό κέντρο στις Βρυξέλλες. Έτσι ιδρύθηκε η ενορία των Αρχιστρατήγων Μιχαήλ και Γαβριήλ στην οδό Rue de Stassart, η οποία έμεινε γνωστή ως «η μικρή εκκλησία των Βρυξελλών». Εκεί για πρώτη φορά οι Έλληνες απέκτησαν έναν σταθερό χώρο προσευχής και λατρείας.
Η μεγάλη μετακίνηση και οι νέες ανάγκες
Μετά το 1962, η ελληνική παρουσία στις Βρυξέλλες αυξήθηκε σημαντικά, καθώς πολλές εκατοντάδες Έλληνες από τις βιομηχανικές περιοχές του Βελγίου μετέφεραν τη μόνιμη κατοικία τους στην πρωτεύουσα. Η μικρή εκκλησία των Αρχιστρατήγων δεν μπορούσε πλέον να καλύψει τις ανάγκες ενός συνεχώς αυξανόμενου ποιμνίου.
Η πρώτη Θεία Λειτουργία στον νέο Μητροπολιτικό Ναό
Το 1965, την Κυριακή των Βαΐων, τελέστηκε για πρώτη φορά Θεία Λειτουργία στον σημερινό Μητροπολιτικό Ναό των Βρυξελλών. Ο χώρος είχε παραχωρηθεί για τις ανάγκες των Ελλήνων Ορθοδόξων από τους Φλαμανδούς Ιησουίτες, με ενέργειες του Μητροπολίτη Γαλλίας κυρού Μελετίου και του τότε Μητροπολίτη Βελγίου Παντελεήμονος.
Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε μια νέα περίοδος οργανωμένης εκκλησιαστικής ζωής στο κέντρο της Ευρώπης.
Η ίδρυση της Μητροπόλεως Βελγίου
Στις 8 Αυγούστου 1969, το Οικουμενικό Πατριαρχείο ίδρυσε την Ιερά Μητρόπολη Βελγίου και Εξαρχία Κάτω Χωρών και Λουξεμβούργου, με πρώτο Μητροπολίτη τον Σεβασμιώτατο κυρό Αιμιλιανό. Η ίδρυση αυτή έδωσε σταθερή διοικητική και πνευματική βάση στην Ορθόδοξη παρουσία της περιοχής.
Η ανάγκη για πιο κοντινή ενορία
Ο Μητροπολίτης Αιμιλιανός αντιλήφθηκε ότι η κεντρική εκκλησία δεν επαρκούσε για την ποιμαντική κάλυψη των πιστών, οι οποίοι συγκεντρώνονταν κυρίως γύρω από τους σταθμούς Midi και Nord. Έτσι, αποφασίστηκε η δημιουργία ενορίας που θα ήταν πιο κοντά στον λαό.
Αρχικά, οι ακολουθίες τελούνταν στον Ρωμαιοκαθολικό Ναό του Αγίου Νικολάου στη Rue de Brabant, ο οποίος διαμορφώθηκε κατάλληλα για Ορθόδοξη λατρεία και χρησιμοποιήθηκε από κοινού με τους Καθολικούς σε διαφορετικές ώρες.
Η μόνιμη εγκατάσταση στη Rue du Progres
Στις 22 Ιανουαρίου 1976, ο μακαριστός Θεόφιλος Σκύλλας δώρισε το ακίνητο της Rue du Progres 293, το οποίο διαμορφώθηκε σε ευκτήριο οίκο υπό την αιγίδα του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Ο ναός αυτός αποτελεί μέχρι σήμερα το κέντρο της ενορίας.
Το 1987, η ενορία προχώρησε στην αγορά δύο ακόμη ακινήτων (Rue du Progres 295-297), τα οποία χρησιμοποιούνται για κατοικία ιερέως και για οικονομική ενίσχυση μέσω ενοικιάσεων. Η αγορά τους κατέστη δυνατή χάρη σε δάνειο του μακαριστού Βλασίου Αγγελόπουλου, το οποίο αποπληρώθηκε αργότερα από τα έσοδα της ενορίας.
Η σημερινή εικόνα
Σήμερα, το κτήριο της Rue du Progres 293 λειτουργεί ως ναός, ενώ τα υπόλοιπα ακίνητα εξυπηρετούν τις λειτουργικές ανάγκες της ενορίας. Η Ενορία Αγίου Νικολάου αποτελεί ζωντανό κέντρο πίστης, ενότητας και παράδοσης για την ελληνική Ορθοδοξία στην καρδιά της Ευρώπης.
